Duurzaam en gemeenschappelijk wonen in de Betuwe
De Groene Morgen | Zetten
Henk van Ziel, nu met wit haar en een witte baard, was ooit student. In die tijd merkte hij al hoe prettig het is om dingen samen te doen. Niet omdat alles gezamenlijk moet, maar omdat je elkaar kent, helpt en ontmoet. Nu, ruim veertig jaar later, ziet hij die wens opnieuw werkelijkheid worden.
In Zetten verrijst De Groene Morgen: een duurzaam woonproject waar bewoners samen bouwen aan een groene leefomgeving met ruimte voor ontmoeting, natuur en ecologisch wonen. "Eigenlijk is mijn studentenperiode een belangrijke referentie”, zegt Henk. “Ik vond dat een heel plezierige manier van samenleven. Natuurlijk woon je hier zelfstandiger, maar het idee dat je elkaar kent en samen dingen oppakt, dat spreekt me nog steeds aan."
Het project bestaat uit dertien woningen, een gemeenschappelijk gebouw en verschillende gedeelde voorzieningen. De bouw is inmiddels gestart en de eerste bewoners hopen begin 2027 hun nieuwe woning te betrekken.
Eigen woning, gezamenlijke leefomgeving
De Groene Morgen is een moderne vorm van samen wonen. Iedere bewoner beschikt over een eigen woning en een eigen tuin. Tegelijkertijd worden verschillende voorzieningen gedeeld. Op het terrein komen onder andere een gemeenschappelijke moestuin, een voedselbos, een gemeenschapsgebouw, een wasruimte, bergingen en een autodeelproject.
Volgens Henk zit juist daar de aantrekkingskracht. "We hebben allemaal ons eigen stekje. Het is niet zo dat je voortdurend op elkaars lip zit. Maar er zijn wel veel dingen die je samen kunt doen. Het is eigenlijk een hybride vorm van samen wonen."
Het sociale aspect speelt voor hem daarin een belangrijke rol. "Liever onderhoud ik zo'n plek niet alleen, maar samen met andere mensen. We worden gezamenlijk eigenaar van ongeveer 7.000 vierkante meter grond. Daar valt genoeg te doen."
Bouwen met natuurlijke materialen
Duurzaamheid is vanaf het begin een belangrijk uitgangspunt geweest. De woningen worden opgebouwd uit prefab houtskeletelementen met houtvezelisolatie. Het dak op het huis van Henk wordt aan de zuidzijde voorzien van zonnepanelen en aan de noordzijde van een groen sedumdak. Ook het gemeenschapsgebouw krijgt een biobased invulling. De draagconstructie staat inmiddels overeind. De volgende stap is het aanbrengen van strobalen en leem. Henk: "We krijgen het stro van een bevriende biologisch-dynamische boer uit de omgeving. Beter kun je het eigenlijk niet hebben als bouwmateriaal. Het is een restproduct van de graanteelt."
Naast de lage milieubelasting ziet Henk nog een voordeel. "Stel dat je ooit zou besluiten om het gebouw af te breken, dan kun je de materialen teruggeven aan de natuur. Dat spreekt ons enorm aan."
Voor de houtbouw wordt samengewerkt met V&S. De architectuur is ontworpen door Kim Verhoeven van ARCHI3O.
Levensloopbestendig wonen
Hoewel de woningen dezelfde basisopzet hebben, is er ruimte voor individuele wensen. Zo hebben bewoners hun woning kunnen afstemmen op hun levensfase. Henk en zijn vrouw Marian kozen voor een levensloopbestendige woning. "Wij willen daar zo lang mogelijk kunnen blijven wonen”, legt Henk uit. “Daarom hebben we het huis zo ontworpen dat we in principe volledig op de begane grond kunnen wonen."
De verdieping biedt tegelijkertijd flexibiliteit voor de toekomst. "Misschien kan daar later een zorgverlener wonen of ontstaat er een andere woonvorm. We hebben geprobeerd het zo flexibel mogelijk in te richten."
Een buurt voor verschillende generaties
De initiatiefnemers streven naar een gemengde bewonersgroep. Hoewel veel deelnemers zich in een latere levensfase bevinden, wonen er ook jonge gezinnen in het project.
Voor Henk voelt het concept verrassend vertrouwd. "Eigenlijk is mijn studentenperiode een belangrijke referentie. Ik vond dat een heel plezierige manier van samenleven. Natuurlijk woon je hier zelfstandiger, maar het idee dat je elkaar kent en samen dingen oppakt, dat spreekt me nog steeds aan."
Naast De Groene Morgen worden binnen de wijk Veldzicht ook sociale huurwoningen, starterswoningen, seniorenwoningen en begeleide woonvormen gerealiseerd. Daarmee ontstaat een gevarieerde woonomgeving voor verschillende doelgroepen.
Er zijn nog plekken beschikbaar
Terwijl de bouw van het gemeenschapsgebouw volop doorgaat en bewoners gezamenlijk werken aan voorzieningen zoals een klusschuur en toekomstige fietsenstalling, is er nog ruimte voor nieuwe bewoners.
De Groene Morgen zoekt mensen die zich herkennen in de combinatie van duurzaam wonen, gemeenschapszin en actief betrokken zijn bij hun leefomgeving. "Vooral het sociale aspect maakt dit project bijzonder. Dat moet natuurlijk wel bij je passen, maar voor ons is dat juist de reden waarom we hier graag willen wonen."
Met de bouw in volle gang wordt de droom van een groene, duurzame en verbonden woonwijk stap voor stap werkelijkheid.